Kokpit i HUD – poradnik A-10C Tank Killer

A-10C to chyba najbardziej kompletny, a także najbogatszy w funkcje i możliwości moduł DCS World. Jego odseparowane od siebie systemy umożliwiające przetrwanie na polu walki sprawiają, że w kabinie jest więcej przełączników niż choćby w Viperze czy Hornecie, a sama procedura uruchomienia silników jest nieco bardziej skomplikowana.

W A-10C znajdziemy też komputer do planowania lotu CDU, niczym w pasażerskich Boeingach i Airbusach, gdzie można ustawić choćby takie detale, jak aktualną siłę wiatru wpływającą na pozycję wskaźnika kierunku lotu oraz „drabinki” na HUDzie. W przypadku silnego wiatru ma to znaczący wpływ na celność bomb niekierowanych.

System wymiany danych Datalink pozwala z kolei na wysyłanie do innych A-10C czegoś w rodzaju SMS-ów, czyli dowolnych wiadomości tekstowych oraz, co ważniejsze, lokacji namierzonych celów. I to rzeczywiście działa, choć przekonamy się o tym jedynie na serwerach multiplayer, z innymi graczami w A-10C.

Na szczęście nie wszystkie dostępne funkcje będą nam potrzebne przy wykonywaniu standardowych misji CAS, no i wręcz nie wolno uczyć się wszystkiego na raz. Oficjalna instrukcja modułu A-10C rozpoczyna się od kilkuset stron wyjaśniania wszystkich przełączników i ekranów w kokpicie – to dobry spis, by szybko coś sprawdzić, ale na pewno nie, by od tego zacząć naukę latania na A-10C.

Każdy przełącznik w kabinie, każdą funkcję monitorów i komputerów warto poznawać stopniowo, jako elementy innych lekcji. Część funkcjonalności będzie związana z lądowaniem, inne z uruchamianiem silnika czy obsługą konkretnego uzbrojenia. Warto jednak mieć ogólne rozeznanie gdzie co jest i do czego służy, by nie pogubić się w tak gęsto zagospodarowanym kokpicie, jaki ma A-10C.

Na koniec porównamy, czym różni się kabina ze starszego modułu A-10C Warthog od nowszego A-10C Warthog II Tank Killer.

Kokpit

Kabinę A-10C można podzielić na poszczególne strefy:
HUD (czerwona ramka) – główny wyświetlacz przeziernikowy Head-Up Display
panel UFC (żółta ramka) – panel do wprowadzania danych, dublujący klawiaturę komputera CDU na prawej konsoli
panel instrumentów (turkusowa ramka) – główna część zwana deską rozdzielczą (dashboard)
lewa konsola (fioletowa ramka) – skupia głównie radia i systemu kontroli lotu
prawa konsola (pomarańczowa ramka) – skupia przede wszystkim komputer zarządzania lotem z wyświetlaczem (CDU), systemy do lądowania, sterowanie oświetleniem i kontrolą klimatu
system HOTAS (biała ramka) – drążek sterowania i przepustnica (Hands On Throttle And Stick) składają się na system sterowania większością systemów A-10C bez konieczności szukania przełączników po całym kokpicie. Jest on na tyle złożony, że poświęcony mu jest osobny wpis poradnika

Head-Up Display – HUD

Jak w każdym samolocie bojowym, głównym źródłem informacji jest wyświetlacz przezierny Hed-Up Display – HUD. Po ostatnich poprawkach DCS World w wyglądzie kokpitu w module Warthog i w nowej wersji Tank Killer, pozycja kamery zmieniła się na ponoć bardziej realistyczną, przez co HUD stał się nieco mało widoczny z domyślnego punktu patrzenia. Efekt jest ponoć bardzo naturalny w goglach VR, jednak na tradycyjnych monitorach potrzebne będzie albo urządzenie do śledzenia ruchów twarzy, albo regulacje przyciskami Cockpit View, zwłaszcza góra-dół, przód-tył. Inaczej część informacji będzie trochę obcięta po bokach.

Po paru przesunięciach kamery HUD staje się jako tako czytelny.

Rozkład informacji na HUDzie

Ilość informacji na HUDzie różni się w zależności od wybranego trybu i innych ustawień. Są one szczegółowo opisane w działach poświęconych danemu systemowi bądź uzbrojeniu. Zawsze jednak są na nim podstawowe dane na temat lotu:

PRĘDKOŚĆ – aktualna prędkość samolotu w węzłach
WYSOKOŚĆ – aktualna wysokość barometryczna (npm) w stopach
TAŚMA KOMPASU – grot skierowany w górę pokazuje aktualny kurs lotu w stopniach
WEKTOR KIERUNKU – velocity vector – pokazuje, w którą stronę aktualnie porusza się samolot
KĄT WZNOSZENIA – pod wysokością, pokazuje wychylenie samolotu względem poziomego lotu
DRABINKA KĄTA WZNOSZENIA – graficzny obraz kąta wznoszenia z kątem i położeniem względem horyzontu
DANE PUNKTU NAWIGACYJNEGO – wyświetla nazwę punktu nawigacyjnego, odległość i czas pozostały do osiągnięcia celu
CEL/PUNKT NAWIGACYJNY – pokazuje położenie celu lub punktu nawigacyjnego w terenie

HUD nocny

HUD można przełączyć w tryb nocny – zmieni wtedy kolor na bursztynowy, żeby mniej męczyć wzrok w ciemności.

Służy do tego przełącznik HUD MODE: DAY / NIGHT pod lewym monitorem MFCD.

Z kolei klawiszami INTEN na przednim panelu UFC można regulować intensywność koloru HUD-a zarówno w trybie dziennym, jak i nocnym.

Wokół HUD-a znajdują się cztery pomocne elementy:
zapasowy kompas
kontrolki połączenia przy tankowaniu w powietrzu
wskaźnik przeciążenia G
symbole kąta natarcia AOA (Angle Of Attack), które włączają się przy lądowaniu

Panel UFC

Tuż pod HUD-em i nad głównym panelem instrumentów znajduje się panel UFC (Up Front Console). To podobnie jak w Hornecie i Viperze, klawiatura do wpisywania danych, umieszczona w wygodnym miejscu. W dużym stopniu dubluje przyciski komputera i wyświetlacza CDU z prawej konsoli dla szybszego dostępu.

Panel instrumentów

Obok HUD-a, panel instrumentów, czyli tzw. deska rozdzielcza, jest głównym źródłem informacji w kokpicie A-10C i grupuje wszystkie kluczowe lub zapasowe wskaźniki i wyświetlacze. Można ją podzielić na kilka sekcji.

Gaśnice

Na samej górze znajdują się ręcznie uruchamiane gaśnice silników.

Monitory MFCD

Główne operacje związane z kontrolą uzbrojenia oraz wyszukiwaniem i namierzaniem celów odbywają się na dwóch 5-calowych monitorach MFCD (MultiFunction Color Display).

Wygląd obrazu na monitorach regulują przyciski wokół nich. Funkcjonalne są:
ADJ – przybliża i oddala kolorową mapę na ekranie TAD
BRT – ogólna jasność ekranu
SYM – jasność symboli – objaśnień przycisków ekranowych na każdej stronie

Używanie monitorów w czasie lotu ułatwia wskaźnik pokazujący aktualną pozycję samolotu względem horyzontu.

Panel środkowy

Środkowa część panelu instrumentów to zapasowe, analogowe zegary głównych parametrów lotu:

Środki przeciwdziałania – pokazuje licznik pozostałych flar i chaff oraz status zakłócania
Sztuczny horyzont – pokazuje zorientowanie samolotu względem horyzontu
Wariometr – pokazuje aktualną prędkość w pionie, czyli wznoszenia lub opadania
Wysokościomierz – pokazuje aktualny pułap w stopach (wysokość barometryczna)
HSI – Horizontal Situation Indicator – wskaźnik sytuacji poziomej z wytycznymi do nawigacji według punktów nawigacyjnych i TACAN
Prędkościomierz – pokazuje aktualną prędkość w węzłach
RWR – wyświetlacz zagrożeń Radar Warning Reciever

Sekcja dolna

Na dole, po bokach znajduje się reszta istotnych wskaźników:

Klapy, podwozie – pokazuje status klap i podwozia
AHCP – Armament HUD Control Panel – przełączniki związane z kontrolą uzbrojenia, lasera oraz HUD-a
Silniki – zegary pokazujące aktualny stan silników, zdublowane dla każdego z dwóch silników
Paliwo – panel stanu zbiorników paliwa oraz płynu hydraulicznego

Reszta wskaźników to:
ADI – zapasowy sztuczny horyzont
UHF RADIO – wyświetlacz aktualnie ustawionej częstotliwości radia UHF
AOA – wskaźnik kąta natarcia AOA (Angle Of Attack)
ZEGAR – zegarek z aktualną godziną

Lewa konsola

Najważniejszą sekcją z przodu lewej konsoli jest panel zarządzania paliwem. Używamy go podczas Cold Startu, a potem głównie w sytuacjach awaryjnych.

Kolejne istotne sekcje to:
Panel przepustnicy – ważny przy Cold Starcie
Autopilot i LASTE – tu mieści się włącznik autopilota oraz system LASTE wspomagający celowanie i lot na bardzo niskim pułapie
Radia UHF i VHF – główne radio UHF AN/ARC-164 i radio VHF AN/ARC-186, które wkrótce zostanie zastąpione nowszym modelem ARC-210

Obok mamy:
System wspomagania stabilności SAS – Stability Augumentation System – włączany przy uruchamianiu samolotu
Awaryjny system kontroli lotu Emergency Flight Control – przydatny w razie uszkodzeń i procedur awaryjnych

Prawa konsola

Na prawej konsoli z przodu znajdują się:
Środki przeciwdziałania – panel zarządzania programami wyrzucania flar i chaff
Panel elektryki – przełączniki akumulatorów i generatorów zasilania
Kontrolki – lampki ostrzegawcze wszystkich systemów

Najważniejszą sekcją na prawej konsoli jest CDU
Computer Display Unit – to wyświetlacz i klawiatura komputera planowania lotu. Tutaj ustawia się nawigację, dane punktów nawigacyjnych, lotnisk itp.
Poniżej znajdziemy:
ILS, TACAN – panele do włączania systemów ILS i TACAN do nawigacji oraz lądowania
HMCS – włącznik zintegrowanego celownika nahełmowego Helmet Mounted Cueing System (tylko Tank Killer)

Tuż obok jest:
Kontrola klimatu – Enviroment System – panel sterowania klimatyzacją, tlenem czy usuwaniem pary z owiewki
Oświetlenie – pokrętła oświetlenia kabiny oraz płatowca

DCS Warthog i DCS Warthog II Tank Killer – różnice w kokpicie

1.
Nowa wersja DCS A-10C Warthog II Tank Killer oferuje postarzone tekstury kokpitu symulujące efekt zużycia. Poprzedni Warthog ma jedynie tekstury fabrycznie nowego kokpitu.

2.
W nowej wersji na środkowej konsoli zniknął nieużywany panel TISL (Target Identification Set Laser).

3.
Na prawej konsoli wyróżnia się panel celownika nahełmowego HMCS w Tank Killerze.

4.
Na lewej konsoli inaczej rozłożono zaślepki. Jest to wersja tymczasowa. W przyszłości, w DCS Warthog II Tank Killer, w miejsce środkowej zaślepki i radia AN/ARC-186 pojawi się nowsze radio ARC-210.

One Reply to “Kokpit i HUD – poradnik A-10C Tank Killer”

  1. Jednak zostanę przy moim hornecie. To już wyższa szkoła jazdy xD oczywiście poradnik przeczytamy od deski do deski. Dobra robota.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *